Zenon Kardynał Grocholewski

 

25 lat posługi biskupiej w służbie Kościoła Powszechnego

 


 


Od 42 lat w służbie Stolicy Apostolskiej, jeden z najwybitniejszych specjalistów prawa kościelnego, prefekt Kongregacji Edukacji Katolickiej Zenon Kardynał Grocholewski obchodził 30 grudnia 2007 roku w katedrze poznańskiej jubileusz 25-lecia święceń biskupich. W wygłoszonej homilii podczas Mszy św. m.in. powiedział:

"Dzisiaj, z okazji 25. rocznicy święceń biskupich, pragnę wyrazić radość i wdzięczność Bogu, za to, że dane mi jest przynależeć do tej wspaniałej Rodziny Kościoła Bożego. Na tym tle, mając na myśli wspomnianą okoliczność jubileuszu, kieruję moje uczucia wdzięczności przede wszystkim wobec daru kapłaństwa Chrystusowego, jakim ten Kościół został ubogacony. Kapłaństwo i Biskupstwo, jak wiemy, to ten sam sakrament: Biskupstwo jest pełnią sakramentu kapłaństwa. Biskupi są w pełnym tego słowa znaczeniu następcami Apostołów, a kapłani ich sakramentalnymi współpracownikami. (...) Wiem ponadto, że owocność mojej posługi biskupiej nie zależy tylko od zewnętrznych czynów i wysiłków, które są dostrzegane, ale także od mojej modlitwy, od mojej czystości, od mojej pokory i miłości. Toteż jestem świadomy, że realizuję biskupstwo w każdej chwili, i wtedy, gdy robię rachunek sumienia i postanawiam coś naprawić w moim życiu, i wtedy gdy mimo zmęczenia biorę do ręki brewiarz, by chwalić Pana. Może jeszcze bardziej realizuje się biskupstwo w tych działaniach, które nie rzucają się w oczy, dokonują się w kontakcie z Bogiem".


 


Zenon Grocholewski urodził się 11 października 1939 w Bródkach k. Nowego Tomyśla jako syn Stanisława i Józefy ze Stawińskich. Studia filozoficzno-teologiczne odbył w Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Poznaniu (1957-1963), a studia prawnicze na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie zakończone pracą licencjacką (1968) i doktorską (1972), za które otrzymał złote medale przyznawane dla najlepszego studenta danego wydziału. Ponadto w 1974 ukończył trzyletnie Studium Rotalne, uzyskując tytuł Adwokata Rotalnego.

Święcenia kapłańskie przyjął 26 maja 1963 w Poznaniu z rąk arcybiskupa A. Baraniaka; nominacja biskupia: 21 grudnia 1982 (biskup tytularny Agropoli); sakra biskupia: 6 stycznia 1983 w Watykanie; nominacja arcybiskupia: 16 grudnia 1991; kreowany kardynałem: 21 lutego 2001 (tytularny kościół: San Nicola in Carcere w Rzymie).

Wikariusz parafii Chrystusa Odkupiciela w Poznaniu 1963-1966; pracownik Najwyższego Trybunału Sygnatury Apostolskiej (pełniący obowiązki notariusza 1972-1977, pełniący obowiązki kanclerza 1977-1980, kanclerz 1980-1982, sekretarz 1982-1998, prefekt 1998-1999); prezes Sądu Kasacyjnego Państwa Watykańskiego 1998-1999; prefekt Kongregacji Edukacji Katolickiej 1999-. Jako prefekt Kongregacji Edukacji Katolickiej jest również od 1999 wielkim kanclerzem Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego i połączonego z nim Papieskiego Instytutu Biblijnego, Papieskiego Instytutu Muzyki Sakralnej, Papieskiego Instytutu Archeologii Chrześcijańskiej, Papieskiego Instytutu Studiów Arabskich i Islamistyki; sprawuje także patronat nad Wydziałem Literatury Chrześcijańskiej i Klasycznej na Papieskim Uniwersytecie Salezjańskim.

Członek: Kongregacji Biskupów 1999-, Papieskiej Rady do Interpretacji Tekstów Legislacyjnych 2000-, Kongregacji Doktryny Wiary 2001-, Rady Specjalnej dla Oceanii Sekretariatu Generalnego Synodu Biskupów 2003-, Kongregacji Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów 2005-, Kongregacji Rozkrzewienia Wiary 2006-, Najwyższego Trybunału Sygnatury Apostolskiej 2006-. Prezes: Papieskiego Dzieła Powołań Kapłańskich 1999-, Permanentnej Komisji Interdykasterialnej do Formacji Kandydatów do Święceń 1999-. Przewodniczący Komisji Adwokatów Stolicy Apostolskiej i Adwokatów przy Kurii Rzymskiej 1988-1999. Konsultor Papieskiej Rady ds. Interpretacji Tekstów Ustawodawczych 1984-2000.

Członek: siedmioosobowej Komisji studiującej z papieżem projekt Kodeksu Prawa Kanonicznego 1982, Komisji Dyscyplinarnej Kurii Rzymskiej 1983-1999, Komisji przygotowującej reformę Kurii Rzymskiej 1983-1985, Papieskiej Komisji do reformy Prawa Fundamentalnego Państwa Watykańskiego 2000, Papieskiego Komitetu ds. Międzynarodowych Kongresów Eucharystycznych 1989-2001. Docent Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego (kanoniczne prawo procesowe i orzecznictwo sądowe) 1975-1999; wykładowca na Papieskim Uniwersytecie Laterańskim (kanoniczne prawo administracyjne) 1980-1984; profesor w Studium Rotalnym (sprawiedliwość administracyjna w Kościele) 1986-1998.

Główne kierunki badań naukowych kard. Zenona Grocholewskiego w zakresie prawa to: struktura i kompetencje trybunałów apostolskich; prawo administracyjne i prawo małżeńskie; natomiast w zakresie wychowania katolickiego to: formacja duchowieństwa; szkoły katolickie, uniwersytety i rozwój studiów kościelnych na całym świecie.

W latach 1974-1982 współorganizował z I. Gordonem międzynarodowe kursy "Renovationis canonicae pro iudicibus" na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim. Uczestnik międzynarodowych i krajowych kongresów i sympozjów, m.in.: we Włoszech, Watykanie, Polsce, Francji, Niemczech, Austrii, Hiszpanii, Szwajcarii, Kanadzie, USA, Słowacji, Republice Czeskiej, Brazylii, Argentynie, Rosji, na Węgrzech, na Malcie, Holandii, Portugalii, Białorusi, Ukrainie, Chorwacji, Rumunii, Meksyku, Kolumbii, Chile, Libanie, Tajlandii, Angoli, Republice Demokratycznej Kongo i na Tajwanie.

Autor publikacji książkowych m.in.: De exclusione indissolubilitatis ex consensu matrimoniali eiusque probatione (Neapol 1973), Documenta recentiora circa rem matrimonialem et processualem (tom I wspólnie z I. Gordonem, Rzym 1977, tom II, Rzym 1980), Jan Paweł II reformatorem Kurii Rzymskiej (Hamburg 1989), ?tudie z procesného kanonického prava (Spisska Kapitula 1995), Filozofia prawa w nauczaniu Jana Pawła II (Poznań 1996), Postup pri prelo?eni a odvolani farára (Bratislava 1999), Tanulmányok az egyházi házasság - és perjogról (Budapeszt 2000), La filosofia del derecho en las ensenanzas de Juan Pablo II y otros escritos (Bogota 2001) Univerzita a Cirkev na zaciatku tretieho milénia (Spi?ská Kapitula - Ru?omberok 2002), Juan Pablo II el Magn. Una personalidad que es un reto (Bogotá 2005) oraz bardzo licznych publikacji w czasopismach naukowych wielu krajów, w aktach kongresów i sympozjów oraz w dziełach zbiorowych jak również sporo publikacji o charakterze duszpasterskim (homilie, przemówienia, artykuły o wymiarze popularnym). Współredaktor pracy zbiorowej Dilexit iustitiam (Studia in honorem Aurelii Card. Sabattani), Watykan 1984. Łącznie około 1.000 publikacji w 16 językach.

W latach 1975-1984 pełnił posługę duszpasterską jako kapelan domu starców "San Giuseppe" w dzielnicy Capanelle w Rzymie.

W dniu 7 czerwca 1998, jako specjalny wysłannik Jana Pawła II, w jego imieniu konsekrował pierwszą świątynię katolicką w Ałma Acie (Kazachstan). Postulator sprawy beatyfikacyjno-kanonizacyjnej Edmunda Bojanowskiego (od 1984) i Janiny Szymkowiak (od 1985). Członek: Consociatio Internationalis Studio Iuris Canonici Promovendo 1970-, Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego 1983-, Society for the Law of the Oriental Churches 1987-, Stowarzyszenia Kanonistów Polskich 1992-, Associatio Winfried Schulz 1996-. Członek honorowy: Komitetu Redakcji "Słownika biograficznego Polonii świata" (Francja) 1992, Stowarzyszenia Kanonistów Słowacji 1993, Klubu Zbieraczy Znaczków o Tematyce Religijnej "Święty Gabriel" 1997, Stowarzyszenia Kanonistów Włoskich 1998, Papieskiej Akademii św. Tomasza z Akwinu 2001, Akademii Hiszpanoamerykańskiej Nauk Humanistycznych i Ścisłych w Bogocie 2005, Towarzystwa im. Hipolita Cegielskiego 2006, Korporacji Akademickiej Magna-Polonia (Poznań-Rzym) 2007. Honorowy patron VII Międzynarodowego Sympozjum Biografistyki Polonijnej "Duchowieństwo polskie w świecie" (Rzym 2002).

Obywatel honorowy miast: Trenton 1988, Pricenton 1992 (USA), Agropoli 1992 (Włochy), Lewocza 1997 (Słowacja), Poznania 2006, Ciechocinka 2006.

Doktor honoris causa: Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie 1998, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego 1999, uniwersytetu w Passau 2001, uniwersytetu w Glasgow 2001, Uniwersytetu J. A. Komenskiego w Bratysławie 2002, Papieskiego Uniwersytetu Katolickiego w Buenos Aires 2002, Uniwersytetu "Fu Jen" w Taipei 2003, Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu 2004, Uniwersytetu Bukaresztańskiego 2006, Uniwersytetu w Osijek 2007.

Laureat: Międzynarodowej Nagrody Bonifacy VIII (Accademia Bonifaciana, Anagni, Włochy) 2005, IV Międzynarodowej Nagrody "Giuseppe Sciacca" (w zakresie kultury) 2005, Nagrody Fundacji "Serra International" (Chicago) 2006, Nagrody Międzynarodowej: Domenico Aliquó (Rzym) 2007. Uhonorowany: statuetką "Złotego Hipolita" (Wybitna Osobowość Pracy Organizacyjnej) przez Towarzystwo im. H. Cegielskiego w Poznaniu 2001, tytułem "Wybitnego Wielkopolanina" przez kapitułę dziennikarzy "Naszej Wielkopolski" 2001, dyplomem uznania przez The National Shrine of Our Lady of Częstochowa (Doylestown, USA) 2005, statuetką PFRON przez Zarząd Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w Warszawie 2005, dyplomem uznania za wspieranie Kościoła Greckokatolickiego (Rumunia) 2006, tytułem "Przyjaciel Szkół Katolickich w Polsce" 2007. Uhonorowany Wielkim Krzyżem Orderu Zasłużonych dla Chile, Wielkim Krzyżem Orderu Zasłużonych dla Republiki Federalnej Niemiec, Wielkim Krzyżem-Wybitna Osobowość Akademicka (Kolumbia), Wielkim Krzyżem Fundacji Uniwersyteckiej św. Marcina (Kolumbia), Wielkim Medalem Świętego Gorazda (słowackie Ministerstwo Edukacji), Medalem Honorowym "Polonia Semper Fidelis", złotym medalem "Labor Omna Vincit" (Towarzystwo im. H. Cegielskiego w Poznaniu), medalem "Za zasługi dla archidiecezji" (Poznań), srebrnym medalem "The Bratislawa International Centre for Family Studies", Medaglia d'oro al merito (Stowarzyszenie Kulturalne "Nuovo Club Roma 2000"), medalem "Ad Perpetuam Rei Memoriam" (wojewoda wielkopolski), medalem "Zasłużony dla diecezji włocławskiej", złotą odznaką "Za zasługi dla polskiej filatelistyki".

Zbigniew Judycki
Foto: Ryszard Galowski

styczeń 2008 za: http://www.wspolnota-polska.org.pl